IV Śląska Wystawa Drobnego Inwentarza oraz Wyjazd studyjny – relacja.
W ramach operacji KSOW+ „Śląskie tradycje i innowacje w chowie i hodowli drobnego inwentarza i małych przeżuwaczy”, promującego inicjatywy i rozwiązania mające służyć rolnikom i mieszkańcom obszarów wiejskich w rozwoju rolnictwa, Śląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Częstochowie zorganizował wydarzenia dla hodowców drobnego inwentarza i małych przeżuwaczy, mających na celu konsolidację i wymianę wiedzy z naukowcami i specjalistami z tej dziedziny.
IV Śląska Wystawa Drobnego Inwentarza w Mikołowie
Śląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Częstochowie oddział w Mikołowie wraz z Wojewódzkim Związkiem Hodowców Gołębi Rasowych i Drobnego Inwentarza w Katowicach, po 18 latach przerwy wznowił odbywającą się niegdyś co rocznie Śląską Wystawę Drobnego Inwentarza w Mikołowie. Wydarzenie zgromadziło hodowców królików, drobiu ozdobnego oraz gołębi rasowych z naszego regionu oraz z innych części Polski. IV Śląska Wystawa Drobnego Inwentarza odbyła się w dniach 29-31 maja 2026, na terenie Ośrodka Doradztwa Rolniczego. Głównym celem wystawy była ocena zwierząt przez komisję, składającą się z czynnych sędziów posiadających uprawnienia PZHGRiDI. Przewodniczącym komisji był Jan Chudy, znany śląski hodowca królików rasowych. Pełnił funkcje sędziego na wystawach krajowych i międzynarodowych. Był także członkiem grupy roboczej ds. królików działającej przy Polskim Związku Hodowców Gołębi Rasowych i Drobnego Inwentarza, uczestnicząc w pracach nad regulaminami wystaw i sprawami hodowlanymi w Polsce. W składzie komisji sędziowskiej w ocenie królików byli: Michał Marszałek i Dariusz Wencepel, drób oceniał Kazimierz Salamon natomiast gołębie oceniali: Kazimierz Płaczkowski i Daniel Mamzerowski.
Wyniki oceny w następujących gatunkach przedstawiły się następująco:
DRÓB:
- WYRÓŻNIENIE W KATEGORII DRÓB ZA KURY RASY FENIX – JÓZEF KOŁOCZEK
- WYRÓŻNIENIE W KATEGORII DRÓB ZA KURY RASY VORWERK – ANTONI BOŻEK
- WYRÓŻNIENIE W KATEGORII DRÓB ZA KACZKI RASY BIEGUS INDYJSKI – DAWID DANEL
- III ZWYCIĘZKA KOLEKCJA W KATEGORII DRÓB ZA KURY RASY BRAHMA OLBRZYMIA – DAWID DANEL
- II ZWYCIĘZKA KOLEKCJA W KATEGORII DRÓB ZA KURY RASY BRAHMA OLBRZYMIA – MARCIN PRZEWOŹNIK
- I ZWYCIĘZKA KOLEKCJA W KATEGORII DRÓB ZA KURY RASY BRAHMA OLBRZYMIA – MARCIN PRZEWOŹNIK
- ZWYCIĘZCA WYSTAWY W KATEGORII DRÓB ZA KOGUTA RASY KARZEŁEK POLSKI – MAREK SKUPIEŃ
GOŁĘBIE:
- III ZWYCIĘZKA KOLEKCJA W KATEGORII GOŁĘBIE 379 PKT. ZA RYSIE STAROPOLSKIE – KAZIMIERZ PŁACZKOWSKI
- II ZWYCIĘZKA KOLEKCJA W KATEGORII GOŁĘBIE 380 PKT. ZA ŚLĄSKIE TARCZOWE – HUBERT MAMZEROWSKI
- I ZWYCIĘZKA KOLEKCJA W KATEGORII GOŁĘBIE 380 PKT. ZA MEWKI STARONIEMIECKIE – DARIUSZ ZASOWSKI
- ZWYCIĘZCA WYSTAWY W KATEGORII GOŁĘBIE ZA SAMCA RASY PERUKARZ 96 PKT – ADAM SZCZERBOWSKI
KRÓLIKI:
ZWYCIĘZCY W RASIE:
- – BELGIJSKI OLBRZYM SZARY 96 PKT – ADRIAN NOWAK
- – NOWOZELANDZKI BIAŁY 96,5 PKT – DARIUSZ WENCEPEL
- – NOWOZELANDZKI CZERWONY 96PKT – HUPTAS GRZEGORZ
- – BURGUNDZKI 96 PKT – KAMIL SOBEK
- – SALLANDER 96,5 PKT – JAN CHUDY
- – HERMELIN NIEBIESKOOKI 96,5 PKT – BARBARA MIERZWA
- – KARZEŁEK HAWANA 95,5 PKT – ALEKSANDRA ZGUBISZ
- – ZWYCIĘZCA WYSTAWY W KATEGORII KRÓLIKI ZA SAMCA RASY KARZEŁEK CASTOREX 96,5 PKT – ANNA I WIKTORIA WENCEPEL
Odwiedzający naszą IV Śląską Wystawę mogli zobaczyć wiele ras hodowlanych, porozmawiać z hodowcami oraz wymienić doświadczenia. Wystawa była okazją do promocji hodowli drobnego inwentarza na Śląsku oraz integracji środowiska hodowców.
Wyjazd studyjny nt. „Śląskie tradycje i innowacje w chowie i hodowli drobnego inwentarza i małych przeżuwaczy”.
Instytut Zootechniki PIB Balice/Kraków
Następnego dnia po wystawie grupa hodowców, udała się do Instytutu Zootechniki PIB w Balicach – Kraków, gdzie odbyła się sesja wykładów, które przedstawili naukowcy IZ PIB. Wykład na temat ras rodzimych zwierząt futerkowych przeprowadziła Pani prof. D. Kowalska. Pani profesor przedstawiła niepewną przyszłość hodowli zwierząt futerkowych, spowodowaną wprowadzeniem zakazu chowu i hodowli zwierząt na futro w celach komercyjnych (za wyjątkiem królików od których pozyskiwane jest głównie mięso). W związku z podpisaniem przez Prezydenta dnia 2 grudnia 2025 r., ustawę wprowadzającą całkowitego zakazu chowu i hodowli zwierząt na futra. Wszystkie fermy w Polsce muszą zakończyć działalność do dnia 31 grudnia 2033 r. (ustawa z dnia 7 listopada 2025 o zmianie ustawy o ochronie zwierząt Dz.U.poz.1696), ustawa weszła w życie , wprowadzając szczegółowy harmonogram likwidacji działalności oraz system wsparcia.
Wykład nt. ras rodzimych drobiu grzebiącego i wodnego przeprowadziła Pani dr hab. J. Calik
Wykład nt. ras rodzimych owiec i kóz oraz dopłaty – interwencja 6 zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie -Pani dr hab. A. Kawęcka. Historia działań na rzecz ochrony zasobów genetycznych owiec i kóz sięga do roku 1999. Opracowano wówczas Krajowy Program Ochrony Zasobów Genetycznych, w którym zostało objętych 12 ras owiec, obecnie mamy 17 ras owiec objętych programem i 3 rasy kóz. Podczas wykładu omówione zostały dokładnie programy ochrony tych gatunków oraz perspektywy chowu i hodowli w Polsce. Powrót do tradycji , rozwój rynku produktów pochodzenia zwierzęcego wg tradycji regionalnych i produkcja żywności o doskonałych walorach smakowych i zdrowotnych jest szansą na rozwój tego sektora w naszym kraju. Produktów tradycyjnych na Śląsku mamy sporo, są to sery i inne wyroby z mleka owczego, z gęsiny (np. żołądki z gęsi po siewiersku), kaczki – siewierska kaczka pieczona, czy królika jako królik po śląsku. Na stronie Ministerstwa i Rozwoju Wsi można uzyskać wykaz regionalnych tradycji kulinarnych, które od lat współtworzą dziedzictwo polskiej kuchni.
Następnie grupa hodowców – uczestników wyjazdu przejechała do Aleksandrowic, gdzie znajduję się specjalistyczne laboratorium Instytutu Zootechniki PIB. Zaprezentowano grupie zakres prac Centralnego Laboratorium IZ PIB z uwzględnieniem badań nad jakością produktów z ras rodzimych oraz badania jakości pasz.
Zakład Doświadczalny IZ PIB Chorzelów Sp. z o.o.
W drugi dniu wyjazdu udaliśmy się do Zakładu Doświadczalnego Instytutu Zootechniki PIB w Chorzelowie Sp. Z o.o. , gdzie przeprowadzona została sesja plenarna wykładów na terenie ferm. Grupa została przywitana przez kierownika zakładu Pana Dr inż. Jakuba Laska. Pan dr inż. Jakub Lasek omówił strukturę zakładu oraz przeprowadził grupę na tereny rozległych ferm Instytutu , gdzie poznaliśmy specjalistów zajmujących się poszczególnymi gatunkami utrzymywanych tam zwierząt. Omawiane przez wybitnych specjalistów, zostały technologie produkcji i innowacje oraz problematyka chowu i hodowli zwierząt futerkowych w Polsce.
Gospodarstwo hodowli alpak i gołębi rasowych Monalpi
W trzecim dniu wyjazdu wróciliśmy na Śląsk, gdzie odbyły się warsztaty w gospodarstwie Państwa Kaleta- Monalpi. Monalpi jest to gospodarstwo utrzymujące w najwyższych standardach alpaki oraz gołębie rasowe. Alpaki są to przeżuwacze pochodzące z Ameryki Południowej ale świetnie zaaklimatyzowały się w polskich warunkach i zyskują na co raz większej popularności w szczególnie w gospodarstwach prowadzących agroturystykę. W Ameryce były one hodowane ze względu na ich futro, z którego wytwarza się dzianiny i tkaniny. Jest to jedwabiste włókno naturalne, cieplejsze i bardziej delikatne od owczej wełny szczególnie pochodzącej od ras grubowełnistych. Włókno alpak nie zawiera lanoliny, czyli wosku wydzielanego przez gruczoły łojowe z wełny zwierząt, dzięki czemu jest hipoalergiczne. Proces wytwarzania włókna alpak jest podobny do procesu wytwarzania owczej wełny. Pozyskuje się materiał, z którego następnie produkowane są m.in. ludowe stroje, swetry, czapki, szale. Odzież czy torebki wykonane w wełny alpak cieszą się co raz większym zainteresowaniem i uznaniem wśród nabywców.
Podsumowanie
Chów i hodowla zwierząt futerkowych oraz małych przeżuwaczy jest niezwykle ważna w całym ekosystemie oraz w gospodarce człowieka. Małe przeżuwacze pełnią istotną rolę w świadczeniu usług ekosystemowych, edukacji dzieci oraz mają co raz większe znaczenie i udział w terapii wielu schorzeń u ludzi. Nowe warunki rynku i potrzeby konsumentów związane ze spożywaniem zdrowej żywności oraz rozwój turystyki i poznawanie kuchni egzotycznych decydują obecnie o potencjale innowacyjnym tego sektora. Jednak z uwagi na wprowadzane zmiany w geopolityce i wpływ innych czynników, które niestety mają negatywny wpływ na rozwój czy utrzymanie hodowli tych gatunków, obecnie ratunkiem są programy ochrony zasobów genetycznych wprowadzane przez IZ PIB oraz wsparcie finansowe w ramach subwencji.
Edyta Płazak – Kowal
Fot. Edyta Płazak – Kowal
Operacja dofinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Planu Strategicznego WPR 2023-2027
II Schemat Pomocy Technicznej – Krajowa Sieć Obszarów Wiejskich +. Operacja realizowana przez Śląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Częstochowie. Instytucja Zarządzająca Planem Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Chcesz zostać Partnerem KSOW+ – zarejestruj się na stronie ksowplus.pl